Знайсці прытулак на Украіне

Чытаць падрабязней аб уездзе на тэрыторыю Украіну.

Правілы знаходжання на тэрыторыі Украіны.

Пагроза крымінальнага пераследу ў Беларусі

Аднаразовая знаходжанне (на працягу 90 дзён) і від на жыхарства (часовы або сталы) НЕ абараняюць вас ад заключэння пад варту ў выпадку, калі ўлады Рэспублікі Беларусь абвесцяць вас у вышук і запатрабуюць экстрадыцыі (выдачы сілавым структурам РБ).

Таму, калі вы асцерагаецеся, што ў дачыненні да вас у Беларусі можа пачацца крымінальны перасьлед, звязанае з палітычнай актыўнасцю – лепшым варыянтам будзе зварот у Дзяржаўную міграцыйную службу Украіны з просьбай аб прадастаўленні прытулку. Гэта таксама можа быць самым аптымальным варыянтам, калі вы ўпэўнены, што рэжым Лукашэнкі ў Беларусі – надоўга, і ў агляднай будучыні вы туды не зможаце вярнуцца.

Паняцце прытылку ва Украіне

Ва Украіне не існуе асобнага ад іншых «палітычнага прытулку». Паняццем «прытулак» пазначаюць: 

  • статус бежанца;
  • дадатковую абарону; 
  • часовую абарону (апошняя пакуль не ўжывалася). 

У выпадку станоўчага адказу на вашу просьбу пра прытулак, ДМС сама вырашае, які выгляд прытулку – статус бежанца або дадатковую абарону – даць.

З моманту, калі ДМС прыме да разгляду ваша заяву аб прытулку, у вас забяруць на захоўванне нацыянальны пашпарт, і выдадуць даведку асобы, які звярнуўся за абаронай ва Украіне. З гэтага моманту, і да таго часу, пакуль не будзе вынесена канчатковае рашэнне па вашай справе (у тым ліку ў парадку судовага абскарджання адмовы ў прытулак), вы:

  • не можаце быць выдадзены ўладам РБ;
  • легальна знаходзіцеся на тэрыторыі Украіны, без 90-дзённага абмежаванні знаходжання;
  • на жаль, можаце па запыце уладаў Рэспублікі Беларусь быць змешчаны ў СІЗА пад экстрадыцыйны арышт. Гэтага законы Украіны не забараняюць. Аднак могуць быць ужытыя і іншыя меры стрымання, не звязаныя з пазбаўленнем волі.

Падача просьбы пра прытулак НЕ накладае на вас ніякіх дадатковых абавязацельстваў. У любы жаданы момант вы можаце забраць сваю заяву аб прадастаўленні статусу бежанца, і скончыць гэтую працэдуру, калі ў вас узнікнуць на тое новыя прычыны. Аднак пасля гэтага спроба ў другі раз падаць такую ​​просьбу, амаль цалкам, асуджаная. Варта таксама памятаць, што, калі ў вас захавалася, на час разгляду вашага звароту, тэхнічная магчымасць выязджаць за межы Украіны (да прыкладу, калі ў вас ёсць другі пашпарт) – падобная паездка можа стаць прычынай спынення працэдуры разгляду просьбы аб прытулку, і ўжо дакладна – калі вы нейкім чынам наведалі Радзіму.

Працэдура прадастаўлення статусу бежанца ў Украіне – бюракратызаваная, доўгачасовага (можа доўжыцца месяцы і гады), і непрыемная. Для кансультацый, атрымання юрыдычнай дапамогі (у тым ліку для абскарджання адмоў у судах) і забеспячэння ўласнай бяспекі, варта звярнуцца да арганізацый-партнёрам Упраўлення Вярхоўнага Камісара ААН па справах бежанцаў (УВКБ ААН) для рэгістрацыі і далейшага юрыдычнага суправаджэння, і да праваабарончых арганізацыяў. Гэта не заменіць звароту ў ДМС, але дапаможа ў наступным працэдуры і пры ўзнікненні непрадбачаных сітуацый.

Вызначэнне статусу бежанца і падсведчанні

• Вызначэнне статусу бежанца ва ўкраінскім законе адпавядае вызначэнню Канвенцыі ААН «Аб бежанцах» 1951 г. Для яго атрымання вам трэба будзе паказаць, што вы не можаце вярнуцца ў Беларусь з-за таго, што маеце падставы баяцца пераследу з боку беларускіх уладаў з-за, у прыватнасці, палітычных поглядаў. Каб паказаць, што ваша боязь – ня слушныя, лепш мець якія-небудзь сведчанні якія пацвярджаюць: 

  • дакументы, якія пацвярджаюць, што вас пераследвалі за палітычную дзейнасць (пратаколы ператрусу, затрыманні, і пад.); 
  • дакументы, якія пацвярджаюць раненні падчас пратэстаў ці катаванняў у месцах утрымання; 
  • фота- або відэасведчанні вашага ўдзелу ў палітычнай актыўнасці – словам, чым больш дакументаў, тым лепш.

•  Калі дакументы везці з сабой рызыкоўна – загрузіце копіі на «воблака», і, магчыма, пакіньце арыгіналы камусьці, тым хто зможа даслаць іх вам ужо ва Украіну. Таксама карыснымі будуць матэрыялы СМІ, справаздачы праваабарончых арганізацый, лісты падтрымкі ад вядомых арганізацый, і г.д.

Вызначэнне статусу дадатковай абароны

Дадатковая абарона – гэта статус, які прадастаўляецца, па законе, тым, хто не адпавядае даволі жорсткім крытэрыям статусу бежанца, але не можа быць адпраўлены дадому (да прыкладу, калі просьбіта хаты не пераследуюць у індывідуальным парадку за палітычныя погляды, але там сітуацыя масавага гвалту – скажам, вайна). На практыцы, ДМС часцей прадастаўляе дадатковую абарону, а не статус бежанца, па нейкіх адной ёй кіраваным крытэрам і прыхамацяў (магчыма, таму, што дадатковая абарона дае крыху менш правоў – да прыкладу, не дае магчымасці, нават праз гады, атрымаць грамадзянства). Але і статус бежанца, і дадатковая абарона даюць магчымасць легальна жыць і працаваць ва Украіне, і даюць абарону ад выправаджэння (дэпартацыі або экстрадыцыі).

Адказ у прытулку

•  Яшчэ часцей (і нашмат часцей – у пераважнай большасці выпадкаў) ДМС не падае ніякай абароны наогул, адмаўляючы ў прытулку. Гэта з’яўляецца правілам, а прадастаўленне прытулку – выключэннем. Але не варта апускаць рукі: адмова ДМС можна, і трэба, абскардзіць у судзе, а калі суд стане на бок чыноўнікаў – то і ў апеляцыйным судзе. У апошнія гады суды часцей, чым раней, становяцца на бок заяўнікаў і абавязваюць ДМС перагледзець сваё рашэнне, а часам – і прама даць прытулак.

• Калі на момант падачы заявы ў ДМС вы ўжо перавысілі 90-дзённы тэрмін знаходжання ва Украіне, ад вас запатрабуюць спачатку заплаціць штраф за адмін. правапарушэнне, а ўжо затым звяртацца. Гэтая практыка дзяржорганаў не цалкам законная і крытыкуюць, але – паўсюдная, і да гэтага трэба быць гатовымі.

“Часовы прытулак” ва Украіне

Яшчэ адным відам прытулку, прадугледжаных украінскім заканадаўствам, з’яўляецца «часовы прытулак». Па законе, яно ўжываецца, калі ў адной з суседніх з Украінай краін адбываюцца катастрафічныя падзеі, якія нясуць масавую пагрозу жыццю і здароўю людзей. Рашэнне аб яго выкарыстанні прымае Кабінет міністраў Украіны, і да гэтага часу яно ні разу не выкарыстоўвалася. Спадзяемся, што патрэбы ў гэтым не ўзнікне і ў гэты раз.

Калi ты з IT

Чытаць тут.

Матэрыялы падрыхтованы Антыкрызісным Центрам “Беларускі Дом” .